|
Вёска ў
Лелюкінскім
сельсавеце. Адно са старажытных паселішчаў
Іўеўшчыны. Як адзначае Ч. Янкоўскі ў адным з
тамоў «Павет Ашмянскі», вёска вядома яшчэ з XIII
ст. Лугамавічы разам з фальваркамі належалі
нейкаму баярыну Кіяну, які прыняў
рымска-каталіцкую веру і фундаваў каля 1250 г.
касцёл і кляштар. У XVII ст. двор і сяло ў
складзе Дудскага староства Ашмянскага павета
Віленскага ваяводства. Лугамавічы яшчэ называлі
«панства ў панстве». 3 1665 г. у складзе
староства належала Гарбачэўскім, Валовічам,
Замойскім, Пацам, Буйніцкім, Зяньковічам. У
мястэчку Лугамавічы знаходзілася рэзідэнцыя
старосты, капліца, пладовы сад.
У канцы XVIII ст. Дудскае
староства было раздроблена, Лугамавічы перайшлі
да прыватных уладальнікаў. У 1796 г. Кацярына II
падаравала двор і сяло Лугамавічы Рахманаву. У
1798 г. за 20 тыс. рублбў іх пабыў Коршак, у
1800 — 1850 гг. уласнасць С.Воўка, затым
Корвін-Мілеўскага. Упамінаецца ў творах
польскага паэта А.Міцкевіча. У сярэдзіне XIX —
пачатку XX ст. цэнтр воласці ў Ашмянскім павеце
Віленскай губерні. У 1861 г. 60 рэвізскіх, 21
былая дваровая душа, 11 аднадворцаў, адносілася
да маёнтка Лугамавічы. У 1885 г. 21 двор, 189
жыхароў, бальніца, народнас вучылішча, бровар.
Паводле перапісу 1897 г., 41 двор, 251 жыхар,
валасное праўленне, хлебазапасны магазін,
народнае вучылішча, піўная крама. У 1897 г. у
народным вучылішчы 81 вучань. У маёнтку
Мілеўскага 4 двары, 76 жыхароў. У 1909 г. 43
двары, 265 жыхароў, 250 дзесяцін зямлі. У 1921 —
1939 гг. у Лугамавіцкай гміне Валожынскага
павета Навагрудскага ваяводства, цэнтр гміны
Валожынскага павета Навагрудскага ваяводства
Польшчы. У 1921 г. у вёсцы 49 двароў, 274
жыхары, у фальварку 4 двары, 45 жыхароў. 3
12.10.1940 г. вёска (76 двароў, 373 жыхары)
цэнтр сельсавета Юрацішкаўскага раёна. Працавалі
завод, паравы млын, 7-гадовая школа, пошта,
хата-чытальня. На хутары Лугамавічы было 33
двары, 150 жыхароў. 3 26.6.1941 г. да 7.7.1944
г. акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі.
22.3.1944 г. партызаны брыгады імя
Ф.Э.Дзяржынскага разграмілі нямецкі гарнізон. У
гэтым баі партызаны панеслі вялікія страты.
Загінуўшых партызан пахавалі на могілках лёсак
Чапунь, Песевічы. У 1950 г. арганізаваны калгас
«Ленінскі шлях». 3 16.7.1954 г. у Лелюкінскім
сельсавеце. 3 20.1.1960 г. у Іўеўскім раёне. У
1970 г. 370 жыхароў. 3 1975 г. у калгасе імя
М.І.Калініна, з 1987 г. калгасе «Савецкая
Беларусь». Магазін. Цяпер у складзе калгаса
«Беларусь». У 1999 г. 74 двары, 172 жыхары.
|